Terug

GEEF DE VRIJHEID DOOR

4 mei is de dag waarop we in het hele land alle Nederlandse oorlogsslachtoffers herdenken. Het gaat daarbij om Nederlandse oorlogsslachtoffers die zijn omgekomen tijdens de Tweede Wereldoorlog maar ook om mensen die zijn omgekomen in oorlogen en vredesoperaties waar Nederland bij betrokken was na de Tweede Wereldoorlog. Om 20.00 is iedereen 2 minuten stil.

Ieder jaar wordt er onder jongeren van 14 tot 19 jaar de dichtwedstrijd Dichter bij 4 mei, gehouden. De winnaars droegen hun gedicht voor tijdens de Nationale Herdenking op de Dam of tijdens herdenkingen in de voormalige kampen Amersfoort, Vught en Westerbork. Vorig jaar won Eva en las haar gedicht voor tijdens de Nationale dodenherdenking van 4 mei 2019.  

Eva Pronk, 15 jaar, Den Haag

Vrijheid

de oude man
verstopte joden op zijn zolder,
drukte illegale kranten
en hielp Engelse piloten.
hij loog voor het leven.
hij loog voor de vrijheid.

de vrouw
in de kelder
liet wanneer de vliegtuigen overvlogen
bange mannen, vrouwen en kinderen
schuilen voor de bommen.
zij stond voor het leven.
zij stond voor de vrijheid.

de jongen
net achttien
opgeroepen
om te vechten aan het front
nam afscheid van zijn moeder
en zou haar nooit meer zien.
hij vocht voor zijn leven.
hij vocht voor de vrijheid.

deze helden.
gewone mensen zoals jij en ik.
kozen ervoor te vechten
voor de vrijheid.

als een van deze helden 
hier niet voor had gekozen.
was mijn opa dan geboren? 
had ik dan geleefd?

Wist je dat... - Vooroeverloop
Wist je dat…

… het inmiddels al 70 jaar geleden is dat de Tweede Wereldoorlog in Nederland beëindigd werd?

… er naast Nederland nog veel meer landen betrokken waren bij de oorlog? Eigenlijk waren er maar zes landen in de wereld die niets met de oorlog te maken hadden!

… de Tweede Wereldoorlog aan ongeveer 50 miljoen mensen over de hele wereld het leven gekost heeft? Daaronder waren 250 duizend Nederlanders, onder meer Sinti, Roma, Joden, dwangarbeiders, mensen uit het verzet, militairen en burgers.

… diverse landen verschillende data voor de herdenking van de Tweede Wereldoorlog hebben? Bijvoorbeeld Polen op 19 april.

… de datum 27 januari door de Verenigde Naties als Holocaust Memorial Day is geïntroduceerd omdat op die dag het concentratiekamp Auschwitz werd bevrijd.

… er op 15 augustus ook een herdenking plaatsvindt omdat toen ook in Zuidoost-Azië en Nederlands-Indië een einde kwam aan de Tweede Wereldoorlog.

Geen idee?!?!?!

In het gedicht ‘Geen idee?!?!?!?!” beschrijft Sanne dat ze het moeilijk vindt om zich een beeld te vormen van wat er gebeurde in de Tweede Wereldoorlog.

Lees het gedicht hieronder. Wat vind je ervan? Heb jij dezelfde vragen als Sanne? Welke vragen zou je een ooggetuige van de Tweede Wereldoorlog willen stellen? Maak een lijstje met jouw vragen.

Vertel mij hoe het was want ik was er niet bij.
Niet dat ik er bij wilde zijn
maar vertel mij hoe het was.
Vertel mij hoe het voelde want ik heb het niet gevoeld.
Niet dat ik het wil voelen
maar vertel het mij toch maar.
Vertel mij, was je bang?
Of was je niet bang?
Ja natuurlijk was je bang,
…. of niet?
Vertel het mij… of wil je dat niet?
Maar vertel mij, hoe was dat gevoel?
Het hoeft niet, …. maar het mag.
Ik kan wel wat verzinnen maar dat is niet echt!
Want ik, … ik kan het niet weten.
Of wel?
Nee toch? Ik kan dat niet
Ik was er niet bij om te voelen wat jij voelde.
Ik heb geen idee!

(Sanne Bruinsma, 16 jaar, Dichter 2001)

Bron:

Nationaal Comité 4 en 5 mei

Uitdaging:

Schrijf een gedicht rond het thema ‘herdenken’. Want wat betekent 4 mei voor mensen in onze samenleving? Hoe geef je woorden aan de verschrikkingen van oorlog? En waaraan denk je als je twee minuten stil bent?

4 mei herdenking Havelte – RTV SLOS